Najnowsze artykuły

Wygodne buty damskie na lato - jakie...

Lato to moja ulubiona pora roku. Uwielbiam, kiedy słońce ogrzewa ziemię, a roślinność jest w pełnej krasie. Ludzie są szczęśliwsi, gdy świeci na...

Czytaj Więcej

Zaha Hadid, czyli królowa designu i architektur

Zaha Hadid to jedna z najsłynniejszych współczesnych architektek. Została pierwszą kobietą, która otrzymała nagrodę Pritzkera.

Rodzina, dzieciństwo, szkoła

Hadid urodziła się w 1950 r. w Bagdadzie, a zmarła w 2016 r. na atak serca w Miami, pozostawiając po sobie budynki na całym świecie. Została zapamiętana przez świat nie tylko jako architektka, ale także jako artystka, projektantka i po prostu silna osoba. Hadid była dzieckiem z inteligentnej irackiej rodziny mieszkającej w Bagdadzie. Jej ojciec, Muhammad Hadid, był liderem Partii Demokratycznej, która była zaangażowana w modernizację Iraku. Sam ukończył London School of Economics. Tak mówi o nim sama Zaha: „Był człowiekiem czynu i człowiekiem idei”. Matka Zahy Wajikh al-Sabunji uczyła się w angielskich i szwajcarskich szkołach, była bardzo dowcipną kobietą o dobrym guście, a także artystką. Nauczyła córkę rysować. Irak w tamtych latach był krajem zamkniętym, ale rodzina Hadidów miała okazję podróżować. Obaj bracia Hadid studiowali w Wielkiej Brytanii - jeden w Oksfordzie, drugi w Cambridge. Sama Zaha uczęszczała do katolickiej szkoły klasztornej i dorastała w środowisku mieszanki kultur zachodnich i wschodnich, a Irak był miejscem, gdzie żyli przedstawiciele różnych ras i religii.

Bagdad był postępowym miastem w dzieciństwie Hadida i był pod wpływem modernizmu. Kiedyś Zakhe kupił do pokoju asymetryczne lustro, które bardzo zrobiło na dziewczynie wrażenie. Natychmiast postanowiła przebudować swoją sypialnię i zrobiła to tak dobrze, że później jej kuzynka i ciotka poprosiły również o odświeżenie swoich pokoi.

Uniwersytet

Po szkole w 1968 roku Zaha Hadid wyjechała do Bejrutu, libańskiego miasta, gdzie studiowała matematykę na Uniwersytecie. Hadid od dzieciństwa marzyła o zostaniu architektem. W 1972 rozpoczęła studia w Szkole Architektonicznej Stowarzyszenia Architektów, które polecił jej brat. W tym czasie Szkołą kierował Alvin Boyarsky, który miał ogromny wpływ zarówno na rozwój samej szkoły, jak i na samą Hadid. Styl architektoniczny Hadid był pod silnym wpływem rosyjskiej awangardy, zwłaszcza Malewicza. Swoją pracę magisterską nazwała „Malewicz” – projekt mostu mieszkalnego na Tamizie.

Początek kariery

Po ukończeniu Szkoły Architektury Zaha dostała pracę w biurze OMA Rema Koolhaasa. Holenderskiego architekta i teoretyka dekonstruktywizmu, który był nauczycielem Hadid w Szkole Architektury. W 1979 otwiera firmę Zaha Hadid Architekci. Przez pierwszych kilka lat sprawy szły źle: trudna natura Hadid, jej upór i własna wizja architektury zraziły jej klientów. Firma zajmowała się małymi zamówieniami. W 1990 roku, Hadid rozpoczęła prace nad zleceniem budowy remizy strażackiej dla producenta designerskich mebli Virta w niemieckim mieście Weil am Rhein. W tym budynku fascynacja Hadid Malewiczem i Kandinskim jest szczególnie wyraźnie widoczna.

Sukces

Na początku kariery Hadid zauważalny był znaczący wpływ na jej twórczość wczesnej awangardy. Zakha, mówiąc o swoich ulubionych artystach, mówiła o nich w następujący sposób: „W awangardzie pociągała mnie ducha odwagi, ryzyka, innowacji, dążenia do wszystkiego, co nowe i wiary w moc wynalazczości”. Z czasem jej prace przybierają łagodniejsze i bardziej płynne formy. Rozwój jej stylu architektonicznego podyktowany był chęcią rozjaśnienia budynków tak, aby nie wyglądały na ciężkie konstrukcje, ale na lekkie, dynamiczne i wpasowujące się w otaczającą przestrzeń. W 2004 roku w Ermitażu w Sankt Petersburgu Hadid otrzymała Nagrodę Pritzkera, którąś po raz pierwszy przyznano kobiecie. Ta prestiżowa nagroda po raz kolejny potwierdziła wagę wkładu Hadida w rozwój architektury. Hadid zwykle nie używała komputera do pracy: wszystkie swoje pomysły urzeczywistniała na papierze.

Dongdaemun Design Plaza

Wybitne projekty

Ekologiczna bliźniacza wieża Leeza SOHO składa się z dwóch części z zamkniętym atrium pomiędzy nimi. Zaha Hadid Architects i Soho China włączyły do projektu nowoczesne technologie, aby radykalnie zmniejszyć zużycie energii i emisje. Z kolei projekt Centrum Sztuki Współczesnej Rosenthal w Cincinnati, Ohio, USA zlecono pracowni w 1997 roku, a w 2003 roku budynek został ukończony. Odbywają się tu wystawy, instalacje i performanse. Za ten projekt Hadid otrzymała nagrodę Pritzkera. Kolejnym projektem jest trampolina Bergisel, Innsbruck, Austria. Hadid zastąpił starą trampolinę znajdującą się w austriackim mieście Innsbruck. W 2002 roku trampolina była już gotowa. Kolejne słynne projekty to:

  • Centralny budynek fabryki BMW, Lipsk, Niemcy. Budynek stał się przeciwieństwem tradycyjnego biura – jego przekształcenia i funkcji, jakie zawiera, w bardziej dynamiczny, atrakcyjny „hub”.
  • Narodowe Muzeum Sztuki XXI wieku / MAXXI, Rzym, Włochy. Muzeum Sztuki Nowoczesnej zostało otwarte w Rzymie w 2010 roku.
  • Centrum wodne, Londyn, Anglia. Centrum sportów wodnych zostało zaprojektowane przez Hadid na Igrzyska Olimpijskie 2012.
  • Centrum Hejdara Alijewa, Baku, Azerbejdżan. Centrum, nazwane na cześć trzeciego prezydenta Azerbejdżanu, obejmuje audytorium, muzeum, sale wystawowe i biura administracyjne.